Kastanjes op begraafplaats NH kerk worden geveld

STEENBERGEN – Een eeuw hebben ze er gestaan: de kastanjes aan de binnenzijde van de kerkmuur van de Nederlands Hervormde kerk langs de Kruispoort in Steenbergen. Aanstaande maandag is het gedaan met ze. Mannen in hoogwerkers, gewapend met kettingzagen maken ze dan met de grond gelijk. Geen moment te vroeg, sterker nog, het is eigenlijk een moment te laat. Twee weken geleden brak een van de grote bomen spontaan af, vlak boven het maaiveld. Als door een godswonder zonder letsel of schade aan te richten, maar reden genoeg voor de gemeente Steenbergen om noodkap toe te staan.

De kastanjes op de begraafplaats van de kerk zijn ziek. Getroffen door de bloederziekte die in heel Nederland huishoudt onder deze soort. Oud nieuws, want de aandoening werd al jaren geleden geconstateerd door een boomchirurg. Noodzaak om direct tot kap over te gaan, was er toen nog niet en een vergunning zou dan ook niet verleend worden.

Vleermuizen

Halverwege vorig jaar werd de noodzaak tot kap evident toen een grote tak uit een van de bomen brak. De vergunningprocedure werd direct in werking gesteld, met daaraan gekoppeld een quick scan om te bepalen wat het effect van de kap op, onder meer, de vleermuizenstand zou zijn. De conclusie: geen reden om niet tot kap over te gaan. Naar mening van de gemeente was dit rapport echter onvoldoende. Zij riep het advies in van een vleermuizenexpert die adviseerde om op drie momenten in het jaar (voorjaar, zomer, herfst) de invloed van de bomen op de leefomgeving van eventuele vleermuizen te inventariseren.

Niet verzekerd

Dit tot enige ergernis van het kerkbestuur dat zich zorgen maakte over de toestand van de bomen. “Het was duidelijk dat deze aan het eind van hun levensduur waren. Bovendien zouden we bij ongevallen niet verzekerd zijn, omdat bekend was dat zij ziek zijn,” aldus Piet Vogelaar, voorzitter van de Kerkenraad van de protestantse gemeente.

Gemeente en kerk raakten in een patstelling die twee weken geleden abrupt doorbroken werd. De storm die over Nederland raasde, bleek de spreekwoordelijke druppel voor een van de bomen te zijn. “Om zes uur  ’s avonds ging hij om,” vertelt de voorzitter. “Wonder boven wonder bleef hij hangen op een van de platanen aan de Kruispoort, vlak boven de kerkmuur. Een grote tak die afscheurde is precies tussen twee kerkramen naar beneden gegleden. Zodoende is er bijna geen schade ontstaan. Maar dat had heel anders af kunnen lopen.” De brandweer kwam er aan te pas om de omgevallen boom zo snel mogelijk te verwijderen.

Rigoureuze snoei

Een telefoontje naar wethouder Cors Zijlmans was voldoende om de vastgelopen raderen in werking te zetten. De volgende morgen besloot het college noodkap toe te staan. Afgelopen woensdag werden de voorbereidingen hiervoor getroffen en aanstaande maandag en dinsdag gaan de bomen tegen de vlakte.

De verwachte leegte zal, met name in de zomermaanden, nogal meevallen. “De platanen aan de kant van de Kruispoort blijven gewoon staan,” licht Frederique Janssen, beleidsmedewerker groen bij de gemeente Steenbergen toe. ”Daar is niets mee aan de hand. Wel is een meer rigoureuze snoei noodzakelijk omdat één kant jarenlang in de schaduw van de kastanjes stond.”

Of de vleermuizen om kunnen gaan met het verlies van de bomen, valt nog te bezien. De diertjes zijn momenteel in winterslaap. Er wordt wel bekeken op welke wijze de impact voor de zoogdieren zoveel mogelijk beperkt kan worden.

Foto 1: Piet Vogelaar en Karel van Dijke van de Protestantse gemeente tonen de restanten van de kastanje die twee weken geleden bezweek onder de rukwinden. De boom scheurde vlak boven het maaiveld af. Wonderlijk genoeg zonder verdere schade aan te richten. Wie de bomen nog een laatste keer wil bewonderen, kan dit aanstaande zondag mooi combineren met een optreden van zangvereniging Tavenu uit Dinteloord onder leiding van dirigente Meike Warmoeskerken tijdens de dienst van 10.00 uur.

Foto 2: “Nieuwe Boomen geplant aan de zuidzijde. April 1916.” Aldus staat met potlood geschreven in de twee eeuwen oude bijbel van de kerk. Vlak voor hun 101e verjaar komt er een einde aan het lange leven van de kastanjes.

Foto's en tekst: Dasja Abresch©Steenbergse Courant/KijkopSteenbergen.nl