Janske Gorissen en Pieter Carel Wijnmalen even terug op de Welberg:

WELBERG – Na vele decennia op de dodenakker, keerden twee belangrijke figuren uit de geschiedenis afgelopen zaterdag eventjes terug naar hun woonplaats Welberg. De zieneres Janske Gorissen (1906-1960) en de beruchte burgemeester Pieter Carel Wijnmalen (1777-1833) ontmoetten elkaar aan de Hoogstraat waar zij herinneringen deelden en samen een informatiepaneel over hun levens onthulden.

Het paneel was geïnitieerd door heemkundekring De Steenen Kamer ter gelegenheid van het 25-jarig jubileum en kon geplaatst worden dankzij een subsidie van de gemeente Steenbergen. De uitvoering van het paneel is uniek voor de gemeente Steenbergen. Het betreft namelijk een kantelpaneel waarbij aan de ene zijde het verhaal van de Welbergse zieneres Janske Gorissen wordt verteld en aan de andere kant dat van de 19de eeuwse burgemeester Pieter Carel Wijnmalen.

Gevisualiseerd

De locatie aan de Hoogstraat is enerzijds gekozen vanwege de ligging van de kapel, waarvan de inrichting werd gefinancierd door Janske Gorissen. Maar de keuze werd ook bepaald door de bloedsteen naast de kapel die volgens de legende eigenlijk het versteende lichaam van Wijnmalen is. Volgens de ontwerper van het bord, de Welbergse Ilja Bos van ‘BOS & BOS tentoonstelling & interieur’ is de geschiedenis van beide figuren de aanleiding geweest tot het kantelpaneel. “Het verhaal van Janske is toch vooral goddelijk, terwijl dat van Pieter Carel meer duivelse invloeden kent. Door de kanteling van het bord wordt dat mooi gevisualiseerd.”

Bloed

De overeenkomst tussen beide figuren zit hem enerzijds in de waas van geheimzinnigheid rond hun leven en dood, maar anderzijds ook door de ‘bloedband’. De zieneres leed onder de stigmata en lag vaak doorweekt van bloed in bed. De legende van Wijnmalen beweert dat wie een naald in zijn steen steekt, een druppel bloed op zal zien wellen.

D’Ouwe Stukken

De onthulling van de panelen vond op bijzondere wijze plaats. Lopende vanaf gemeenschapshuis De Vaert naar de panelen aan Hoogstraat, ontmoetten de tachtig deelnemers onderweg een aantal bijzondere ontmoetingen uit vroeger tijden. Zo had bij de Corneliuskerk een marskramer post gevat die vanuit zijn bakfiets devotie-artikelen van Onze-Lieve-Vrouw van Welberg (Maria) aanbood. Na zijn verkooppraatje liep de Corneliuskerk voor het eerst sinds lange tijd weer uit.
Twee roddelende tantes vroegen zich hardop af wat er nu eigenlijk allemaal waar is van het verhaal van Janske. In de Hoogstraat trof het gezelschap moeder Gorissen in de tuin van het ouderlijk huis. Tijdens het ophangen van de was beklaagde zij zich over het vele werk dat op haar af kwam als gevolg van de bijzondere gave van haar dochter. Bij de kapel aan de Hoogstraat ontmoetten Janske Gorissen en Pieter Carel Wijnmalen elkaar. Laatstgenoemde deed er het ware verhaal rond zijn overlijden uit de doeken.

Dit alles gebeurde met een vette knipoog door de leden van het nieuwe theatergezelschap D’Ouwe Stukken dat met verve haar debuut volbracht.

Een marskramer bood vanuit zijn bakfiets tal van devotie-artikelen aan. Ook vertelde hij het wonderbaarlijke verhaal van het schilderij van Onze-Lieve-Vrouw van Welberg dat gedurende de jaren van bedevaart in de Corneliuskerk hing.
Twee roddelende tantes  lieten zich kritisch uit over de perikelen rond Janske Gorissen. Tot meneer Pastoor hen de wind van voren gaf.
De moeder van Janske Gorissen beklaagde zich tijdens het ophangen van de was over de vele bloedvlekken in de lakens die er maar met moeite uit gingen.
Janske Gorissen en Pieter Carel Wijnmalen troffen elkaar ‘bij toeval’ in de dreef bij de kapel en bloedsteen. Het werd een openbaring.
Samen met Gerard Baten, voorzitter van de jubilerende heemkundekring De Steenen Kamer en loco-burgemeester Wilma Baartmans onthulden Janske en Pieter Carel de informatiepanelen over hun leven en dood.

Foto’s: Femke Martens © Steenbergse Courant / Tekst: Dasja Abresch © Steenbergse Courant